Hauhawar farashin man fetur da man dizal da iskar gas ta girki ta sa ‘yan Najeriya rage amfani da waɗannan muhimman makamashi a rabin farko na shekarar 2026, yayin da tsadar rayuwa ke ci gaba da matse ƙarfin sayen jama’a da ƙara kuɗin sufuri da samar da kayayyaki.
Wani rahoto na Ƙungiyar Manyan Masu Kasuwancin Makamashi ta Najeriya (MEMAN) ya nuna cewa akwai alaƙa kai tsaye tsakanin hauhawar farashin makamashi da raguwar yawan amfani da fetur, dizal da gas a faɗin ƙasar.
Rahoton ya nuna cewa matsakaicin farashin litar fetur ya tashi daga Naira 1,035 a watan Janairu zuwa Naira 1,596 a watan Mayu, kafin ya sauko zuwa Naira 1,300 a watan Yuni. A daidai wannan lokaci, yawan fetur da ake amfani da shi ya ragu daga kusan lita miliyan 60 zuwa kusan lita miliyan 48 a kowace rana.
- An ƙara ƙaimi wajen tattaunawar sake buɗe mashigar Hormuz
- PDP ba za ta tabuka komai ba a zaben 2027 –Dr Kari
- Najeriya a shirye take don huldar zuba jari da cinikayyar zamani da Saudiyya
Haka kuma, farashin man dizal ya ƙaru daga Naira 1,362 kan kowace lita a watan Janairu zuwa Naira 3,277 a watan Mayu, lamarin da ya sa yawan dizal da ake amfani da shi ya ragu daga kusan lita miliyan 20 zuwa kusan lita miliyan 16 a rana.
Rahoton ya kuma nuna cewa farashin iskar gas ta girki ya tashi daga Naira 1,086 kan kowane nauyin kilogram a watan Janairu zuwa Naira 1,800 a watan Mayu, abin da ya haifar da raguwar yawan gas da ake amfani da shi daga kusan kilotonne biyar zuwa kusan kilotonne 4.2 a kowace rana.
MEMAN ta danganta hauhawar farashin da tashin farashin ɗanyen mai a kasuwannin duniya sakamakon rikice-rikicen da suka shafi yankin Gabas ta Tsakiya da kuma cikas ga zirga-zirgar jiragen ruwa ta mashigin Strait of Hormuz. Ta ce duk da cewa farashin ya ɗan sauka a watan Yuni, har yanzu yana sama da yadda yake a farkon shekarar.
Ƙungiyar ta kuma yi gargadin cewa bai kamata Najeriya ta dogara da matatar mai guda ɗaya wajen samar da man fetur ba. Ta ce ci gaba da shigo da man fetur tare da ƙarfafa tacewar cikin gida zai taimaka wajen tabbatar da wadatar makamashi, bunƙasa gasa a kasuwa da kuma kare ƙasar daga duk wani tangarɗa da ka iya tasowa a nan gaba.